Qırım işğal etilgen soñ Rusiye ukrain tili ve tarihına riayetkârlığını köstermege tırıştı. Faqat bugün oquv ceryanınıñ 0,01%-i ukrain tilinde keçirile.
Ukraina prezidentiniñ Qırım MCdeki daimiy vekiliniñ muavini Olha Kurışko bunı Suspilne Qırımğa añlattı.
"Birinciden mekteplerni kütleviy olaraq qapatmadılar, oquv ceryanını ya da bazı derslerni lâğu etmediler. Ayrı bölükler yoq etmediler, amma biraz vaqıt keçken soñ 2014 senesi bu bölükni (ukrain tilşınsalığı - müar.) yoq ettiler. Üç bölükni birge (ukrain tilşınaslığı) birleştirdiler ve anda pek az insan oquy. RF bildire ki, ukrain tilini ögrete ve bazı da ukrain tilinde oquğan sınıflarnıñ mevcut ola, amma vaqtınca işğal etilgen topraqtaki bütün oquv ceryanınıñ 0,01%-i ukrain tilindedir. Kerçekten de ukrain tili tek saylanğan bir ders olaraq alıp bereler, ukrain derslerini alıp bermeyler", — dep Kurışko bildirdi.
Bundan ğayrı, o qoştı ki, işğalciler üç tilni qullanalar ve üç tilde - ukrain, rus ve qırımtatar - oqumaq ve laf etmek imkânı aqqında añlatalar.
"Olar bildireler ki, vaqtınca işğal etilgen topraqta olar ukrain özdeşligini ve bütün ukrain şeylerini yoq etmeyler. Başqa taraftan yerine ketirmek içün iç bir usul yaratmaylar. Şimdi tolu miqyaslı tecavuz vaqtında ukrain er şeyi takip etilgende ayrıca bunı körmek mümkün", — dep muavin qayd etti.
Bundan başqa, Kurışkonıñ sözlerine köre, Rusiye vaqtınca işğal etilgen topraqlarğa RF tasil programmalarına tertip etilgen dersliklerni alıp kete. Vaqtınca işğal etilgen Qırımda ukrain dersliklerini qullanmaq "kerçekten de imkânı yoq".
"Almenda" içtimaiy maarif merkeziniñ milliy advokatlıq yönelişiniñ reberi Valentına Potapova Suspilne Qırımğa tefsir etkende qayd etti ki, yarımada işğal etilgen soñ tasdıqlanğan böyle degen "Qırım MCniñ Qanunnamesi" Qırımda üç devlet tilini - rusça, ukraince ve qırımtatarca - tanıy.
"Amma biz bilemiz ki, deyerli 10 senelik işğal devrinde ukrain tiline irişim yoq...Mekteplerde ögretmeleri içün ukrain tilşınaslığı saasında azırlağanımız ocalarnıñ sayısı büyük edi. Rus tili, tek laf tili olğan soñ Qırımdaki deyerli bütün yüksek tasil müessiselerinde ukrain tilşınsalığı bölüklerini qapattılar. Tek Qırım Federal Umiversitetinde ukrain tilşınsalığı bölügi qaldı. Bu, ocalarnı azırlağan bütük bir canavardır. Birinciden derslerni ukrain tilinde alıp bergen ve Kefe şeeri yanındaki tek ukrain tilindeki mektep içün ocalarnı azırlay edi. Bu mektepte 9 sınıfqa qadar ukrain tilinde, bundan soñ 10-11. sınıflarda rus tilinde derslerni alıp bereler. Er sene bu bölükten 16 insan mezun ola", — dep Potapova añlattı.
O, FSB tarafından tutulğan qırım studentinen vaqianı da tefsir etti. Tilşınas İrına Farion, til meselesinen bağlı onıñ mektübini yayınladı.
"Bu bölükniñ (ukrain tilşınsalığı - müar.) studenti olğan oğlannen şamata aqqında şimdi çoq yazamlar. Bu bölük, Ukrainanı alâ daa destek etken insanlarnı tapmaq imkânıdır. Böyle olğanını tüşünmeyim, çünki er sene 16 insan mezun ola. FSB ceetinden de buña nasıldır mahsus operatsiya olaraq baqmaq zor. Bunıñ yardımınen haqlara meydançıqlarda RF bildirir ki, Qırımda ukrain tilinin ayırımı yoq. Aynı zamanda biz bilemiz ki, 2022-2023 oquv senesi Qırımda tek 197 balanıñ ukrain tiline irişimi bar edi", — dep Valentına Potapova hulâsa çıqardı.
Telegram, Viber ve Facebookta Suspilne Qırım haberlerine abune oluñız