Rusiye mahkemesi tarafından 13 yıl apis cezasına mahküm etilgen Qırımlı siyasiy mabüs Uzeyir Abdullayevni Başqortostandaki koloniyada "kaçmağa, terrorizmge, ekstremizmge ve nezaretçilerge ücüm etmege meyilli" olaraq qayd etti.
"Qırım birdemligine" onıñ qadını Fera Abdullayeva bu aqqında ayttı.
O şunı da qayd etti ki, aqaynıñ ayağı şişken ve devamlı ağrıları bar, onıñ içün tibbiy baqıluv ve tedaviylev kerek.
Fera Abdullayevanıñ aytqanına köre, aqaynı gece-kündüz közeteler. Qadın qayd etti ki, nezaret rejimi mabüs içün pek sert ve yorulıcıdır.
"Uzeirniñ anda hususiy bir esap bar. Onıñ qolunda üç qırmızı şerit bar. Birinci qabaatlavnıñ iç bir aqiqiy sebebi yoq, o, iç bir qaçuv teşebbüsine yol bermedi. Ekinci sızıq — maqalege köre. Üçüncisi de sebepsizdir, çünki ücümniñ bir de bir sebebi yoq. Belki de, onıñ sport statusı ile bağlıdır — teykvondo boyunca Avropa çempionı, idareci", — dep o tarif etti.
Onıñ aytqanına köre, koloniya ayatı soñsuz teşkerüv ve ruhiy basqığa çevirildi.
"Er yerde aqayımnıñ resimleri asıla, o, pek telükeli sayıla. Ve er eki saatte bir hadim kelip, onı fotoğa çeke, videoğa çeke. Ve bu teşkerüv 24 saat devam ete. Gece yarısı er eki saatte bir onı köterip, yerinde olğanını teşkereler. Elbette, bu raatsızlıq doğura. Er ayda bir kere memuriy teşkerüvden keçip, aqayınen qonuşalar. Doğrudan basqı olğanını aytmaq mümkün degil, amma bu pek hoş degil", — dep o añlattı.
Fera Abdullayevanıñ aytqanına köre, ilk küz ayında ve ekim ayınıñ başında Uzeyirni eki kere 15 künge ŞİZOğa yollay ediler. Ekim ayınıñ 27-nde o körüşüvge kelgen soñ, aqaynı, körüşüvden soñ kene qaytmaq şartınen, izolâtordan vaqtınca çıqardılar.
"Ne olğanını bilmeyim, amma onı qaytardılar, şükür", — o dedi.
Qadın hatırlata ki, 2023 senesi aqayı ekimniñ tevsiyesi ile ŞİZOdan çıqarıldı. Amma şimdi koloniya memuriyeti er sefer onıñ apiske alınğanını "işbu maddege istinaden" añlata.
"İdare, bu maddeni gizlemey bile — sanki bu madde olarnı zaman-zaman ŞİZOda tutmağa mecbur ete", — dep o qayd etti.
Abdullayevniñ apiske alınğanından berli sağlıq problemleri devam ete. Fera Abdullayevanıñ aytqanına köre, daa 2018-2019 seneleri Simferopolda (AqmescitteRusiye imperiyası ve Şuralar Birligi tarafından Qırımnıñ meskün yerleriniñ adlarını deñiştirüv islâatından evelki ad) aqayda ayağı ile ciddiy problemler peyda oldı.
"O, şişip başladı, ve bu sebepten yüksek sıcağı köterildi. O, yüremez edi, bir milge qadar areket ete edi. Soñki altı ay devamında hastahanede, tibbiy bölükte yattım. Bundan soñ, elbette, başqa bir şey olmadı, amma körüşüvde ayağını közettim — şişkinlik ketmey. Ara-sıra ağrılar ola, soñra toqta. Diagnozı yoq. Tabiiy ki, koloniyada oña kimse diagnoz qoymaz", — dep o qayd etti.
Bunen beraber, aqay hastahanedeki hadimniñ ihtisaslılığı ve muracaatlarğa cevap bermege azırlığı aqqında yahşı ayttı. Aile kerekli ilâclarnı yollay, olarnı tibbiy bölükte saqlaylar ve ihtiyacları olğanına köre bereler.
Fera Abdullayeva, Uzeyirniñ dikiş işhanesinde çalışqanını da tarif etti. Onıñ aytqanına köre, mabüslerniñ yaşayış şaraitleriniñ çoqusını özleri qurmağa mecburlar: öz masrafları ile çarşaf, yastıq satın aldılar ve kamerada sıcaq suv olması içün qazan qoydılar.
"Hizb ut-Tahrir davası"nıñ birinci Aqmescit gruppası aqqında ne bilemiz
2016 senesi orta küz ayınıñ 2-nde Aqmescit rayonınıñ Kamyanka ve Stroğanivka mikrorayonlarında kütleviy tintüvler keçirildi. Beş adam tutuldı ve Rusiyede yasaq etilgen "Hizb ut-Tahrir" islâm siyasiy firqasınıñ faaliyetinde qabaatlanğan edi.
2019 senesi bozarğan ayda Rostov-na-Donu Cenübiy bölgeniñ arbiy makemesi "Hizb ut-Tahrir davası"nıñ birinci Aqmescit gruppasınıñ mabüslerini: Teymur Abdullayev sert rejimli müstemelekede 17 senege, Uzeyir Abdullayev 13 senege, Rustem İsmailov 14 senege, Ayder Salidenov ve Emil Cemadenov 12 senege maküm etti.
2019 senesi ilk qış ayınıñ 24-nde Rusiye Yuqarı makemesi mabüslerniñ ükümlerini 6 ayğa qısqartıp, deñiştirdi. Böyleliknen, Teymur Abdullayev 16 sene 6 ay apis cezasına ve 1 sene 4 aylıq memuriy nezaret cezasına maküm etildi, Uzeyir Abdullayev 12 sene 6 ayğa, Rustem İsmailov 13 sene 6 ayğa, Emil Cemadenov 11 sene 6 ayğa, Ayder Salidenov 11 sene 6 ayğa apis cezasına maküm etildi.
Hizb ut-Tahrir, islâm siyasiy fırqasıdır. 2003 senesi Rusiyede o, terrorcı bir teşkilât olaraq tanındı, oña bağlı olğan insanlarnı ise taqip etmege başladılar. İştirakçileri, "qanunlarğa qarşı faaliyet"te ve böyle degen "cian hilâfeti"ni yaratmağa ıntılmağa qabaatlanalar. 2014 senesi Qırım işğal etilgen soñ işğalcilerniñ qanunları zapt etilgen Qırımda da qullanılmağa başlandı. Qırımlı musulmanlarnı da Hizb ut-Tahrirge bağlı olmaqta qabaatlamağa başladılar, böylece yarımadanıñ işğaline qarşı olğanı sebebinden qırımtatarlarğa basım arttı.
Telegram, WhatsApp, Facebook, TikTok ve YouTubede Suspilne Qırım haberlerine abune oluñız
