2014 senesi Yevpatoriya (Kezlev)Rusiye imperatorlığı ve Şuralar Birligi tarafından Qırımnıñ meskün yerleriniñ adlarını deñiştirüv islâatından evelki adı asılı olğan Alina, Qırım işğalini ukrain pasportınen qarşıladı. İşğalcilerniñ tarafından taqip etüvlerine baqmadan, dört yıldan ziyade o, Ukrainağa qol tutıp yarımadada qalğan edi. Ayrıca, sarı-mavı ayaqqap bağlarınen ayaqaplarnı kiye edi, bayraq sopalardan üç tüslü ketenlerni çıqarğan edi, Qırım üzerinde Ukraina bayrağını uçartqan edi. Nevbetteki çağıruvından soñ Kiyevge kelgen.
Suspilne Qırım, Alinanıñ misalini qullanıp işğalde yaşlarnıñ yaşayışı, rusiye KHV-da kösterilmegen tirenüv ve sistema ile boysunmağan ukrainler aqqında tarif ete.
İşğal başlağanda Alina 19 yaşında edi. O, Sevastopolda (Aqyar)Rusiye imperatorlığı ve Şuralar Birligi tarafından Qırımnıñ meskün yerleriniñ adlarını deñiştirüv islâatından evelki adı ekinci kursnı bitire edi.
"O, telekorüvini seyir etmegenimiz vaqtı edi. Buña işimiz olmağan edi. Biz _ yaş nesilimiz, öz keyfimiz bar, mında er şeyni çezmek kerek, soñra ise siyaset, cenk, devlet vaziyetlerge qarışuv. Bir an bir şey uyandı içimde ve ne olayatqanını añladım. Çünki grivnalarda yuquğa dalıp rublelerde uyanasıñ", – qayd etti qırımlı.
Bundan soñ universitetke barmağa toqtattı, oña anda nefes almaq qıyın oldı, dey Alina. Qız ukrain tarzında diplom almaq içün Harkovğa köçmege istegen, amma ana-babası buña ruhset bermegenler.
Ondan soñ Alina dostlarınen yarımadanıñ rusiye işğal etüvine qarşı çıqıp başladılar.
"Biz tek gece yürip yüre edik, biz baqamız ve olar: "Ah, sen endi raqamlarnı deñiştirdiñmi?" (ukraince rusçağa). Ve o milistir. Ve yani, añlaşıla ki, sen insansıñ, sen tek ant ettiñ, sen oqudıñ, sen bir memleketke hızmet ettiñ, ve bugün sende endi anda ant berdiñ. Eñ azdan o menim başımda öyle edi. Köpçeklerni kestiler, episi bu", – tarif etti o.
Qırımda rus üç renkli ketenlerni de yıqtılar, dep hatırlay qız.
"Men bu direkke nasıl çıqqanımı alâ daa hatırlamayım, o bayraqlarnı yerge tüşürdiler. Bir şeyni almaq pek qıyın edi, hatırlayım... Ukraina bayrağında yürmege qorqmay edik. Menim krossovkalarım bar edi – biri mavı, ekincisiniñ sarı ayaqqap bağıları. Yani qorqu yoq edi. Evde olam. Maña ne yaparsıñız?Başlanğıçta adamlar qayda ğayıp olğanları belli olmağan edi. O (insan), tek laf etti, bir şey içün küreşti, bir şey yaptı, soñra yoq oldı", — qayd etti Alina.
Qız, Rusiye tarafından işğal etilgen Qırımda dört yıldan ziyade yaşadı. Anası ondan Kiyevge ketmege rica etmegence.
"Anam meni çağıra da: "Men saña para yolladım, şimdi almaq kereksiñ", — dey. Aqşam mında yoq olmaq kereksiñ, degen SMS keldi." Aqşamğace, eñ soñunace kezdim. Soñ keldim, tez-tez er şeyni elime toldurdım, doğrusını aytsam, elimden kelgenini. Fotoresimlerni almağanım içün pek peşmanım", – dep hatırlay o.
Alina qayd etkeni kibi, Ukraina idaresi astındaki territoriyağa köçip kelgen soñ, fizikiy ceetten nefes almaq qolaylaştı. Soñra o, 1991 senesi — Qırım ve Donbassnen sıñırları olğan Ukraina haritası şeklinde tatu yaptırdı.
"Menim bir qız dostum bar, o da Qırımdan. Onıñ ayağına Qırım toldurılğan Ukraina haritası bar, İzüm, er şey kerek olğanı kibi. Ve menim sınıfdaşım bar edi – onıñ arqasında Ukraina haritası bar", – dep qayd etti qız.
O, vatanperverlik tatusınen soñra işğal etilgen Qırımğa soy-soplarını ziyaret etmege ketti, dep qoştı.
Soñki kere anda 2021 senesi oldım, o vaqıt men başqa faalcilernen beraber Ukraina bayrağını yarımadağa attım. Rusiye sıñırcıları qıznı memuriy sıñırda tuttılar.
"Eki adam meni qolumdan tutıp alalar, men: "Ya Allam, aman da men cinayetçi oldım", — dep tüşünem. Bir vaqıt laf ete edik, o bir cüzdannı çıqara. Men bellesem, şimdi biz beyanat ya da başqa bir şey yazacaqmız.Çünki rus pasportı olmağanına köre, saña memuriy bilet berile. Biz anda bir yerde bayraqlarnen edik - endi Kiyevden sıñırğa çıqtıq, bayraqnı attıq. Kameralardan añlaşıldı ki, biz bir şeylerni urdıq", — dedi Alina.
Bir qaç saat sorğudan soñ qırım qadını azat etildi ve memuriy cerime çıqarıldı. O, anda iç bir vaqıt qaytmadı. Şimdi o Kiyev vilâyetinde yaşay, dülberlik sanayında çalışa, ve evge – Ukraina Qırımına qaytmağa arzu ete.
"Men atta tasavur etem: er şey bite, biz serbestmiz, kimse bizge toqunmay, kimse bizni öldürmege tırışmay. Men tek maşinağa minem, sıñırnı sakinliknen keçem. Bu öyle degil ki, bir taraf bar, başqa taraf da bar. Men tek aydap, maqsatlı olaraq Bağçasarayğa ketem. O, yüz faizdir. Qırımda urulğan yüregidir, ve biz onı qaytarmaq kerekmiz", — qayd etti o.
Telegram, WhatsApp, Facebook ve YouTube-ta Suspilne Qırım haberlerine abune oluñız
