Bozarğan aynıñ 4-nci künü, Halqara istilâ qurbanı olğan qabaatsız balalar künü, Ukrayinada vaqtınca işğal etilgen topraqlarda, hususan Qırımda, balalarnıñ meseleleri aqqında hatırlattılar. Bu kün Rusiye Federatsiyasınıñ Ukrayinağa qarşı silâlı tecavuzı neticesinde elâk olğan balalarnıñ hatırasına bağışlana.
Ukrayina prezidentiniñ Qırım Muhtar Cumhuriyetindeki temsilciligi tarafından teşkil etilgen "Cenkten qorçalanmağanlar. 11 yıldır Rusiye tecavuzından zarar körgen ukrayin balaları" brifinginde bu mevzu muzakere etildi.
Prezidentniñ Qırım Muhtar Cumhuriyetindeki daimiy temsilcisi Olğa Kurışko bu künge bağışlanğan matbuat konferentsiyasında Qırımda balalarnıñ askeriyleştirilüvi ve olar içün medeniy tedbirlerniñ olmaması aqqında hatırlattı.
Onıñ aytqanına köre, yarımadada balalar içün yapılğan bütün tedbirler arbiy hususiyetke saiptir, ve talebelerniñ mektepti bitirgen soñ, bir imkânı qalmay: ya Rusiyede tasil almağa devam etecekler, ya da Rusiye ordusına qoşulacaqlar.
"Almenda" vatandaşlıq maarif merkeziniñ reisi Valentına Potapova Qırım mekteplerinde balalar içün rus dersliklerinde qullanılğan teşviqat örneklerini ketirdi.
- Rusiye dersliklerinde Ukrayina yoq.
- Çar halqnı qayğırır. Bir şey olsa, bu qıralnıñ qabaatı degil, men, oña yañlış malümat bergen qorqaqlarnıñ qabaatı.
- 11-nci sınıf talebelerine şunı deyler: "Biz prezidentni deñiştiremeymiz, çünki o halqnı qayğırır".
Aynı zamanda Kurışko qayd etti ki, Rusiye, tolu miqyaslı istilâ başlanğan soñ gençlerni arbiy saağa faal sürette celp eteler, kadet sınıfları ve arbiy toplaşuvlarnıñ sayısını arttıralar.
Rusiye balalarnıñ kimligini deñiştire, ukrayin tilini yasaqlay ve milliy timsallerni taqip ete.
"Rusiye Qırımda yapqanını, vaqtınca işğal etilgen diger topraqlarda da yapa... Şimdi Qırım, bu balalarnı avuştırmaq ve kimliklerini deñiştirmek içün belli bir baza, avanpost olaraq qullanıla. Ukrayin tilinde laf etmege yasaq etilgende, belli ukrayin timsallerini qullanğanıñız içün ana-babañıznı mesüliyetke çekeler, çünki bu balalar çağına yetmegenler. Balalar taqip ve zorbalıqqa oğraylar", — dep prezidentniñ QMC daimiy temsilcisi qayd etti.
Bring Kids Back UA teşebbüsiniñ siyaset idarecisi, uquq qorçalayıcı Oleksandra Dvoretska bildirdi ki, Qırım balalarnıñ, şu cümleden Herson vilâyetinden de, sürgün etilmesi içün merkez oldı.
Dvoletskanıñ aytqanına köre, Rusiye aliy tasil almaq imkânlarını sıñırlay, bunıñ yerine balalarnı orduğa ala ve olarnı kiber ücümler yapmağa ve uçurımsız uçaqlarnı qullanmağa ögrete.
"Balalar "Orlâta Rossiyi"ge üç yaşından başlap kireler, mektepke qadar "Müim meseleler aqqında subet"ni diñleyler ve SVO qaramanlarınen tanış olalar. 12 yıldan berli bücetten milliardlarnen Rusiye rublesinen maliye etilgen "Yunarmiya"nıñ müddetli hızmeti başlana", — dep qoştı o.
Uquq qorçalayıcı qayd etti ki, bütün bu sistema planlaştırılğan ve Rusiye Federatsiyası tarafından yahşı maliye etile.
"Bu sene 10-11 sınıflarğa kirmek içün, bazı bölgelerde acayip imtianlar bar, amma orduğa anda añlaşma imzalap, kadet korpuslarına, Suvorov oquv yurtuna kire bilesiñ... Bu balalarnıñ kelecegini belgileycek bir yoldır, mayısnıñ 9-nda ilk sefer tahta tankqa oturtılğan üç yaşından berli balalar bar", — dep Dvoretska qayd etti.
Bundan da ğayrı, cemaat erbabı, sabıq siyasiy mabüs, Türkiyedeki Ukrayinanıñ vekâletli elçisi Nariman Celâlnıñ ömür arqadaşı — Leviza Celâlova, babasız qalğan balalarnıñ sayısı tez arta, dep bildirdi.
"Bugün bu 253 bala, olardan 51-i hastalıqlarnen hastalanğan, dörtü de saqat. Bala siyasiy mabüslerniñ meselesi tek uquq qorçalayıcı mesele degil, dep tanımaq kerekmiz. Bu ciddiy bir gumanitar buhrandır", — dep qayd etti o.
Celâlova, ana-babası apiske alınğan soñ balalarnıñ ruhiy alı aqqında da tarif etti.
"Balalar içün apiske alınuv — bu tek bir şey degil, bu şahsiy bir şok. Çünki, bizim vaziyette olğanı kibi, er vaqıt olğanı kibi, er şey saba erte, bütün qorantalar uyquda olğanda ola. Ve balalar qapı ve pencerelerniñ qaqqanından ve çağırğanlardan uyanalar. Olar silâlı adamlar — 20 adamğa qadar. Bazı vaqıtları pencereler qırıla, ve bu cam balağa tüşe... Bu, balalar içün devamlı ve hronik bir strestir. Olarnı qorquzğan şeyler", — dep añlattı.
Kurışko, işğal etilgen topraqlarda bulunğan ukrayin balalarınen bağ tutmaq ve olarnı Ukrayinağa qaytarmağa mecbur etmek müim olğanını qayd etti.
"Ukrayinanıñ vazifesi — bu balalarnı qaytarmaq içün çoq resursnı qullanıp, Ukrayinanıñ kontrol etken topraqlarında integratsiyalarını temin etecek yardım köstermek. Olarğa olğan destekni is etmeleri içün. Ve olar hızmetlerni, şu cümleden ukrayin vesiqalarını ala bileler. Bu, olar bulunğan vaziyette normal olmağanını bilmeleri içün", — dedi o.
Telegram, WhatsApp, Facebook, TikTok ve YouTubede Suspilne Qırım haberlerine abune oluñız
