Vaqtınca işğal etilgen topraqlardan qız, 2022 senesinden başlap ukrain aliy oquv yurtuna kirmek içün azırlana. O, işğal etilgen topraqdan Belorusiye üzerinden çıqmağa tırıştı, amma Belorusiye sıñırcıları onı Ukrainağa kirsetmediler. Ukrainağa kelgen soñ, oquv merkezinde oña keç kelgenini ayttılar — bedava oqumağa imkânı yoq.
Tasil nazirliginiñ aliy tasil müdirliginiñ devlet mütehassısı Vitaliy Nosok, bazıda tasil müessiseleri ve işğal etilgen topraqlardan kelgen abituriyentler arasında qıyınlaşuvlar peyda ola, bu ise kirişni qıyınlaştıra, dep Suspilne Qırımğa qayd etti. Onıñ qayd etkenine köre, er bir vaqia farqlıdır, ve er bir vaziyet içün tek areket algoritmini yaratmaq er vaqıt mümkün degil.
Nosok, Qırımdan studentniñ, ana-babası vesiqalarnı imzalamağa red etkeni içün, oquv añlaşmasını imzalamaq meselesinen rastkelgen başqa bir adiseni de añlattı. Qız, çatığa yetmegeni içün ana-babasınıñ imzası kerek edi, amma olar balanıñ Ukrainada tasil almasına qoltutmaq istemey ediler. Böyle vaziyetlerde müessiseler vesiqalarnı qabul etmege red eteler, bu ise kirişni keçire bile.
Mütehassısnıñ qayd etkenine köre, Tasil nazirligi bu meselelerni çezmege yardım etmege azır. Eger tasil müessiseleri tarafından red etüv ya da añlaşılmamazlıq adiseleri qayd etilse, nazirlik müessisenen bağlanıp, areketlerniñ doğru tertibini añlatıp, tez cevap berir.
Onıñ sözlerine köre, böyleliknen oquyıcılar bürokratik qıyınlıqlar ya da oquv yurtunıñ tecribesizligi sebebinden oquvnı ğayıp etken vaziyetlerden saqınalar. Nosok şunı da qayd etti ki, sistemağa qoşulğan yañı tasil müessiseleriniñ bu kibi vaqialarda iş tecribesi yoq ola bile, bu ise bazıda red etüvlerniñ sebebi ola bile.
Vitaliy Nosok, vaqtınca işğal etilgen topraqlarda tasil alğan vatandaşlarnıñ tasil almaq imkânlarını temin etüvniñ müim meselelerini de seslendirdi.
Onıñ sözlerine köre, nazirlikniñ esas maqsadı — Ukrainanıñ nezaretindeki topraqlarda ukrain oquv yurtlarında oquvnı devam ettirmektir. O, Qırımnıñ sakinleri içün aliy oquv yurtlarına kirüv protsedurasını tafsilâtlıca añlattı.
Qırım sakinleri içün kiriş tertibi:
— 2024 senesi qara qış ayınıñ 1-nden evel ketkenler, milliy çoq fenli testni keçip, mahsus imtiyazğa iddia etip, bu testniñ neticelerine köre ukrain tasil müessiselerine kirmek imkânına saip oldılar.
— Belli bir tarihtan evel çıqıp olamağanlar içün nazirlik bütün kiriş protseduralarını uzaqtan keçmege imkân berdi. Olar Ukrainada tanılğan tasil aqqında vesiqalarını teşkergen tasil merkezlerine muracaat ete ediler. Böyle vesiqalar olmasa, ukrain tili, Ukraina tarihı ve ihtisas boyunca qoşma imtianlarnı keçmek kerek.
Konkurs saylavı ve qoşma bücet yerleri:
Nosoknıñ aytqanına köre, vaqtınca işğal etilgen topraqlardan kelgen abituriyentler içün konkurs saylavı bitken soñ, nazirlik, yeterli saylav balı olmağanı içün devlet buyruğına kire bilmegenler içün qoşma bücet yerlerini berüv esnasını başlattı. Tasil müessiselerinden muracaatlar toplanıla ve nazirlikniñ konkurs eyyeti olarnı yaqın vaqıtta baqıp çıqacaq.
İmtiyazcılar kategoriyaları:
İmtiyazlı kategoriyalar arasında elâk olğan cenk iştirakçileriniñ balaları, cenk iştirakçileriniñ balaları ve devlet içinde köçip kelgen şahıslar bar. Bütcet yerlerine birinci nevbette bu kategoriyalar ve faal arbiy areketler ya da vaqtınca işğal etilgen topraqlardan köçip kelgen vatandaşlar sayılalar.
İhtisaslar та talap:
Vitaliy Nosok şunı qayd etti ki, bücet yerleriniñ sayısı ihtisasnıñ talabına bağlı. Hususan populâr zenaatlar (meselâ, uquq, halqara munasebetler) daa çoq raqiplik ve daa az boş yer bar. Devlet tarafından desteklengen zenaatlar ise, qoşma bücet yerlerine irişe bile.
Hatırlatamız ki, "Almenda" vatandaş maarifi merkezi" cemiyet teşkilâtınıñ milliy advokatlıq yönelişiniñ reberi, vaqtınca işğal etilgen topraqlardan kelgen abituriyentlerniñ rastkelgenleri esas meselelerni Suspilne Qırımğa qayd etti.
"Universitetke kirmek içün, vaqtınca işğal etilgen topraqlardan çıqmaq kerek. Buña baqmadan, kiriş sınavını uzaqtan keçmek ve vesiqalarnı uzaqtan bermek mümkün. Amma qayd etilgen soñ çıqıp, kâğıt vesiqalarını bermek kerek. Amma nazirlikniñ malümatına köre, vesiqalarnı elde etmek içün şeerden çıqmaq kerekmey. Menim sualim bar, işğal etilgen Qırımdan nasıl vesiqalarnı bermek mümkün? Nova poştamı? Şişege itep, Qara deñizge atmaq ve Odesa civarında vesiqalarnı tutıp almaqmı? Men bilmeyim", — dep Potapova qayd etti.
Bundan da ğayrı, abituriyentler maddiy meselelernen oğraşalar, şu cümleden, yol, yaşamaq içün para ve kimerde mesken kira parasını tapmaq kerekler. Tolu miqyaslı istilâ başlağan soñ VİETdan çıqmaq imkânsız oldı, çünki keçiş noqtaları yoq, işğal etilgen topraqlardan kelgenlerniñ tek çaresi — üçünci memleketlerden çıqmaqtır.
Hatırlatamız ki, işğal etilgen topraqlardan kelgen abituriyentler içün kiriş kampaniyası bozarğan aynıñ 1-den başlandı. O vaqıt universitetlerniñ bazasında "Donbas — Ukrainadır" ve "Qırım — Ukrainadır" tasil merkezleri çalışıp başladılar. Olar berim ayınıñ 30-na qadar çalışacaqlar.
Telegram ve Facebookta Suspilne Qırım haberlerine abune oluñız
