Qırımnıñ işğal akimiyeti, vaqtınca işğal etilgen Herson vilâyetiniñ memuriy sıñırındaki kiriş ve çıqışta «hususiy rejim» ilân etti. Qırımnıñ işğal reberi Sergey Aksönovnıñ emrinde bu qayd etildi. Buña köre, bugünden Herson vilâyetiniñ sol tarafından yarımadağa tek üç keçit noqtasından mümkün: Armânsk, Perekop ve Canköy. Başqa yerlerden Qırımğa kiriş yasaqlandı.
Suspilne Qırım, Qırımnıñ Cenübiy Ukrainanıñ VİETnen memuriy sıñırlarında «hususiy rejim»niñ maqsadını ögrenmek içün mütehassıslarnen laf etti.
Qırımtatar Milliy Meclisiniñ başı Refat Çubarov bildirdi ki, Qırımnıñ böyle «qapatılması», 2022 senesi kiçik aynıñ 24-ünden evel işğal etilgen yarımada ve qıtaviy Ukraina arasındaki keçit rejimini qaytara.
«Böyle degen emirde qayd etildi ki, şu Qırım MCe keçit noqtalarındaki rejim, RF devlet sıñırlarındaki kontrol-keçit noqtalarındaki rejim kibidir. Men bu vesiqanen tanış olıp, aniden tüşündim ki, tecavuz qıtaviy Ukrainağa kenişletmek içün ruslar Qırım qullanacaqlar ya da endi qullanalar», — dep qayd etti o.
Aksönovnıñ emrine köre, Qırımnıñ Herson vilâyetiniñ VİEnen memuriy sıñırında RF devlet sıñırındaki kibi rejim olacaq. Rus işğal ordusınıñ arbiy kolonnaları içün mahsus yollar ayırılacaq. FSBden izin alıp, anda ketmek mümkün olacaq. Refat Çubarov tüşüne ki, tınç yaşağan vatandaşlar içün rus pasportınıñ mevcudiyeti mecburiy olacaq. Ve onıñ fikrince bu, işğal astında bulunğan ukrainalılarnıñ ayatını qıyınlaştıracaq.
«Herson ve Zaporijjâ vilâyetlerinde yaşağan vatandaşlar Rusiyege ketip, üçünci ülkelerge ketmek içün Qırım qullanalar. Çünki olar o yerden, cenkten, tahliye olunmağa isteyler. Şimdi ise bu insanlarğa zor olacaq, belki de olar Qırımğa ketemeycekler, çünki olarnı rus pasportını almağa mecbur etecekler», — dep Meclisniñ başı ayttı.
2022 senesi berim ayınıñ 30-ında Rusiye prezidenti Vladimir Putin, Ukrainanıñ işğal etilgen vilâyetlerinen böyle degen «birleşmesi» aqqında qanun berdi. Herson vilâyeti de aqqında laf oldı. Ukraina Silâlı Quvetleri vilâyet merkezinen beraber bütün sağ taraflı topraqlarını azat etken bir buçuq ay soñ. Sol yalısı alâ daa işğal astındadır. Prezidentniñ Qırım MCdeki Temsilinde de tüşüneler ki, Qırımğa böyle «hususiy rejim» qullanaraq, insanlarnı rus pasportını almağa mecbur etecekler.
Prezidentniñ Qırım MCdeki daimiy temsilcisiniñ muavini Olha Kurışko bildirdi ki, böyle «sistema», zoraki pasportlaştıruv usullarından biridir.
«Eger anda bu sistema qullanılsa ve pasport vesiqaları kerek olsa, elbette, bu, zoraki pasportlaştıruv usullarından biridir. Böylece yañı işğal etilgen topraqlarda olar, işğalcilerge qarşı olğan insanlarnı tapmağa isteyler ve kelecekte bu insanlarnı tutacaqlar ve qanunsız tevqif etecekler», — dep qayd etti o.
Bundan ğayrı, Kurışkonıñ sözlerine köre, Armânsktaki işğal makemesine «RF silâlı quvetlerini itibardan tüşürüv»nen bağlı çoq cinaiy dava yollanmağa başladı. Olar, tamam keçit noqtalarında qayd etildi.
«Yani bu daa bir kere delil ete ki, anda Qırımdan yañı işğal etilgen topraqlarğa ketken ve çıqqan insanlarnı filtrleştireler», — dep qayd etti o.
Aynı zamanda arbiy mütehassıs İvan Stupak tüşüne ki, bu «hususiy rejim» aqqında qarar, RF arbiy reberligi tarafından berildi. Onıñ fikrince, Qırımnıñ «qapatılması»nıñ baş sebebi, yarımadada Ukraina Mudafaa quvetleriniñ işine mania olmaqtır.
«Soñ vaqıtlarda Qırımda çoq patlama bar: ştablar, flot, arbiy obyektler, topraq üzerindeki deñiz obeyektleri patlay. Rus ceza organları ve rus işğal organları bu sebepten pek raatsızlanalar. Buña köre ukrain ordusınıñ ücümlerine qatılacaq ukrain diversiya gruppasınıñ Qırımğa ketmesine mania olmaq maqsadınen Herson vilâyetinen qoşma rejim ilân etmege qara berildi. Ya da aksine, rus ordusı, ştabları ve gemileri aqqında müim malümat ögrengen insanlarğa Qırımdan çıqmağa yol bermemek maqsadınen», — dep Stuka hulâsa çıqardı.
Keçken sene çiçek ayında Herson vilâyeti ve Qırım arasındaki kontrol keçit noqtasından yük maşnaları teşkerüvsiz qolaylaştırılğan sistemağa kettiler. Oraq ayında ise işğal akimiyeti, pasport kontrolını lâğu etti. Şimdi ise tınç yaşağan insanlar içün serbest keçit qapatıldı. Qırımnıñ işğal başınıñ emrinde kişir ve çıqışnen bağlı böyle «hususiy rejim»niñ ne vaqıt olacağını qayd etilmedi.
Telegram ve Facebookta Suspilne Qırım haberlerine abune oluñız
