İşğalciler, Qırımda qumnıñ çıqarılması ve yalı kenarda faal qurucılıq işleri sebebinden liman ve kurortlarnı furtunalardan qorçalağan qumlu beller ğayıp olğanını bildirdiler. Bir vaqıtları yüzlernen metr qum olğan yerde bugün onlarnen metr qala.
İşğalli "Qırım haber agentligi", Rusiye nezaretindeki Deñiz gidrofizik institutınıñ ilmiy hadimi Yuriy Gorâçkinniñ malümatına esaslanıp, bunı bildirdi.
Beller ya da qum basuvları yerler, qum malzemesinden yapılğan dalğa aqıntıları şeklinde şekillengen tökülgen topraqnıñ sızıqlarıdır. Ğarbiy Qırımda qum basuvları Yevpatoriya (KezlevRusiye imperiyası ve Şuralar Birligi tarafından Qırımnıñ meskün yerleriniñ adlarını deñiştirüv islâatından evelki ad) rayonınıñ yalısınıñ aman-aman yarısını qaplap aldı — 42 kilometrlik yalı kenarını, balaban, ufaq qumlu plâjlarnı şekillendire, dep "Qırım haber agentligi" yazdı.
"Soñki on yıl içinde qum basuvı intensiv şekilde qullanıla. Leyha leyhacıları tarafından yalı boyu dinamikasınıñ añlaşılmaması, mantıqsız qararlarğa ketire. Böyle qararlarnıñ menfiy tesiri bar ve olar sebepsiz maliyeviy masraflar telükesinen bağlı", — dep Deñiz gidrofizik institutınıñ baş ilmiy hadimi Yuriy Gorâçkin ayttı.
Gorâçkinniñ aytqanına köre, aman-aman bütün bellerde sanayı miqyasında qum çıqarılğan edi. Hususan, Sasıq Sıvaş, Doñuzlav, saq ve Qızıl Yar göllerinde yapılğan.
"Bunıñ aqibetleri açıq-aydın körüne. Qum basuvlarınıñ kenişligi ve yüksekligi bayağı eksildi. Meselâ, Qızıl Yar gölüniñ qum basuvınıñ eñ büyük keñligi 1880 senesi 460 metrden bugün cenübiy qısmında 30 metrge qadar eksildi. Sasıq Şıvaş gölüniñ qum basuvınıñ eñ yüksek yüksekligi 5 metrden 1,5 metrge tüşti. Saq qum basuvı aman-aman 100%ge qurulğan. Qum basuvlarında qurulğan binalar furtunağa oğray bile — Saq ve Sasıq Sıvaş kurortlarındaki binalar furtuna vaqtında suvğa battı", — dep alim añlattı.
Mütehassısnıñ aytqanına köre, şimdi Ğarbiy Qırımnıñ aman-aman bütün qum basuvları ya raatlıq içün qullanıla, ya da qurulmağa planlaştırıla. Tek Oybursk qum basuvı qorçalanğan oldı, yerli sakinlerniñ basqısı neticesinde anda landşaft parkı quruldı.
Hatırlatamız ki, işğalciler işğal etilgen Qırımnıñ özenlerinde himiyeviy kirlenüv normalarınıñ aşılması qayd etilgenini bildirdiler, hususan, suvlarda nitrit ve ammian azotı tapılğan edi.
RİA "Novosti Krım" neşiri, işğalli "Qırım gidrometeorologiya ve etraftaki müit monitoringi idaresi"niñ tedqiqatına esaslanıp, bunı bildirdi.
Telegram, WhatsApp, Facebook, TikTok ve YouTubede Suspilne Qırım haberlerine abune oluñız
