İşğal etilgen Qırımda Körbekül yapma gölüniñ quruması qayd etildi, bu ise yarımadada suv seviyesi pek alçaq olğanını köstere. Bu sistematik bir mesele, iklim deñişmesi, suv qullanuvınıñ artması ve suvnı temin etüvniñ alternativ menbalarınıñ yoqluğı sebebinden.
Qırımtatar Resurs Merkeziniñ eksperti ve Kıyiv-Moğılân akademiyasınıñ tabiat ilimleri fakultetiniñ dekanı Yevğen Hlobistov bu aqqında bildirdi.
Onıñ aytqanına köre, yarımadanıñ bütün suv anbarları yalıñız tabiiy aqımnen toldurıla — yağmurlar sayesinde, çünki başqa suv menbaları fizik olaraq yoq.
"Suv anbarınıñ boş olması, Qırımda suv seviyesi alçaq olğanını köstere. Qırımnıñ bütün suv anbarları yalıñız tabiiy aqımnen, yağmurlarnen toldurıla. Şimdi Qırımda başqa aqım yoq", — dep Hlobistov qayd etti.
Ekolog qayd etti ki, mütehassıslar evelden yağanaqlar miqdarınıñ eksilmesini qayd etken ediler, hususan küzde, bu ise Qırım ile beraber Ukrayinanıñ cenübinde eñ keskin şekilde körüngen iklim deñişmeleriniñ neticesidir.
"Biz qayd etken edik ki, küzde orta esaptan daa az yağmur yağa. Ve biz defalarca bütün Ukrayinada yüz bergen iklim deñişmeleriniñ eñ çoq devletimizniñ cenübinde ve Qırımğa tesir etecegi aqqında tenbiyeley edik", — dep o qoşa.
Ekspertniñ qayd etkenine köre, mesele yalıñız ayrı suv anbarlarında degil, yarımadanıñ kerçek ihtiyaclarına kelişmegen 22 Qırım suv anbarı sistemasında, çünki suvnıñ qullanuvı onıñ toplanuv imkânlarından ziyade ola.
Onıñ qayd etkenine köre, Sevastopol (AqyarRusiye imperiyası ve Şuralar Birligi tarafından Qırımnıñ meskün yerleriniñ adlarını deñiştirüv islâatından evelki ad) ve Yalta şeerleri suv qıtlığından zarar körmey, Merkeziy ve Şimaliy Qırım ise alâ daa zarar körecek.
"Qırım ayrı imtiyazlı ve ayrı imtiyazlı olmağan rayonlarğa bölünecek. Arbiy-FSB siyasiy reberligi oturğan yerde suv meselesi olmaycaqtır. Qırımnıñ bütün diger topraqları zarar körecek", — dep ekspert qayd etti.
Hlobistov, 2020 senesiniñ suv buhranı vaqtında körgen suv keyfiyetiniñ keskin fenalaşmasına ketirgenini hatırlattı.
"Suv künde eki-üç saat berilse, eski suv sisteması neticesinde soñki qullanıcı kirli suv ala", — o dey.
Ekspert şunı da qayd etti ki, işğalci akimiyetniñ alternativ suv menbalarını tapmaq ıntıluvları — quruv, suniy bulut örtüvi ya da Azaq deñiziniñ suvlarını qullanuv — muvafaqiyetsiz oldı.
Hlobistovnıñ aytqanına köre, vaziyetni qısmen eyileştirmek içün kerçek variantlar tek bar olğan suv resurslarınıñ ratsional qullanuvı ya da Dnepr suvınıñ berilmesini ğayrıdan tiklev ola bile, bu ise şimdilik imkânsız.
Hatırlatamız, Aluştada Körbekül yapma gölüde suv seviyesi alçaq olğanı içün ilk qış ayınıñ 8-nden başlap suv berüv cedveli kirsetile. Şeer sakinlerine suv saat 6:00-dan 10:00-ğace ve 18:00-dan 22:00-ğace berilecek.
Daa evel belli olğanına köre, Rusiye "SVO" iştirakçilerine qurucılıq içün topraq damartılarına para bere. Böyle topraqlarnı Ukrayinağa qarşı cenkte iştirak etkenler talap ete. İşğal etilgen Qırımnıñ 77 meskün yeri suv qıtlığında yaşay.
Telegram, WhatsApp, Facebook, TikTok ve YouTubede Suspilne Qırım haberlerine abune oluñız
