16,5 yılğa mahküm etilgen ve 1020 künden ziyade ceza izolâtorında (ŞİZO) tutulğan taekvondo idmancısı ve Qırım siyasiy mabüsi Teymur Abdullayevge Salavat şeerindeki (Başqırtistan Cumhuriyeti) 2-nci müstemlekniñ hadimleri basqı yapalar.
Onıñ anası Dilâra Abdullayeva Facebookta bunı yazdı.
"Oğlumnı 6 yıl devamında ceza izolâtorınıñ quru ve suvuq çuqurlarında köpek kibi tuttılar, ve tek ara-sıra STŞsert tutuv şaraitie yiberdiler, anda ise, sıcaq qaynağan suv içe bile", — dep qadın yazdı.
Arman ayınıñ 25-nde Teymur Abdullayevni advokat ziyaret etti. Onıñ aytqanına köre, qadın oğlunıñ şimdiki vaziyetini tarif etti.
Onıñ aytqanına köre, arman ayınıñ 20-nde memuriyetniñ üç hadimi, "FCHRF Federal Cezalandıruv hızmeti" idaresinden onı 16-nci müstemlekesiniñ TKTOsına (tek kamera türlü odası) avuştırmaq "memuriyet" kelgenini bildirdi. Bunıñ içün oña "rejimniñ bozuluvı"nı numayış etmege teklif ettiler ve soñki qarar berdiler: ya sahtekârlıqnen razı olur, ya da oña dayanılmaz tutuv şaraiti yaratalar ve episini kene de TKTOsına yollaylar, amma "terbiye tevsiyeleri"nen, fizikiy cezanen qabaatlaylar. Onıñ aytqanına köre, mabüslerni TKTOsına avuştırğan vaqıt, olarnı pek kötekleyler.
"2025 senesi arman ayınıñ 20-de Teymur kezinti yapqanda, Pereveznikov, Koledov ve Râhmasov (müstemlekeniñ hadimleriniñ adları — muar.) ne yapmaq kerek olğanını añlatmağa başladılar. "ŞİZOğa ketir, yerge yattır, biz kirip bir şey aytsaq, bizni körmemezlikke ur", dedim. Qaçacaq yerleri olmağanı içün, Teymur ve Rabbiev bozuvlar yapqanlar. İşbu bozuvlarnı ŞİZO hadimleri videoğa çıqardılar. Amma Koledov ve Râhmasovğa yazıqsınıp (bu ciddiy bir bozuv kibi körünmey, dep ayta ediler, ve FCH idaresi böyle bozuvnıñ ciddiyligini qabul etmeycek edi) Rabievni tekrar ŞİZOda bozuvlar yapmağa mecbur ettiler. Teymur tekrar yapmaqtan vazgeçti", — dep qadın yazdı.
Eki künden soñ müstemlekge adliyeci keldi, amma müstemleke hadimleri ondan Teymurnıñ şikâyetlerini gizlediler, dep siyasiy mabüsniñ adliyecisi ayttı. Abdullayev oña qarşı basqı yapılğanı aqqında malümatnı KTOdaki kameralardan, ne de ŞİZO binasından tapqanlarını bildirdi.
"Eger de bu videolar ğayıp olsa, bu delillerniñ saqlanuvınıñ tasdıqı olur", — dep qayd etti o ve cemaatçılıqnı ve uquq qorçalayıcılarnı acele surette Rusiye Federatsiyası Prokurorlığınıñ Merkeziy apparatına, Rusiye Federatsiyası Prezidentiniñ insan aqları vekâletlisiniñ Taqiqat eyyetine, FSİN Merkeziy apparatına şikâyet etmege çağırdı.
Siyasiy mabüsniñ anası onıñ sağlıq vaziyeti kritik olğanını bildirdi: büyrek, qaraciğer, yürek, astma, gipertoniya, devamlı ekim ağrıları, COVID-19 ağırlaşuvları bar.
"Bütün hastalıqlar, bütün tibbiy köstergiçlerge köre, oğlumnı sebzege çevirdiler! Şimdi ise böyle bir hastanıñ canını almaq isteyler. O, KTOda işkencege oğratılacaq ve köteklenecek, dep qorquzalar. Müstemlekede açıqtan cinayetler yapıla, o ölse, sebep uydurılır. Öz başına mahkeme alıp baralar, vazifelerini qullanıp, cinayet işlerler! Oğlum Teymur Abdullayevge qarşı yapılğan cinayetniñ ve uquq bozuluvınıñ ögüni almaq kerek", — dep qadın yazdı.
Beş yıldan ziyade apiste yatqan vaqtında Teymur tahqiqat izolâtorında 1021 künden ziyade bulundı. "Qırım birdemligi"niñ haber etkenine köre, onı muntazam sürette "içtimaiy sebeplerden" — meselâ, namaz vaqtında müstemleke yolbaşçısını selâmlamadığı içün — izolâtsiyanen cezalandıralar.
Hatırlatamız ki, 2016 senesi orta küz ayında Uzeyir ve Teymur Abdullayevlerniñ tuvğanları daa üç qırımtatarnen beraber apiske alındı. Olarnı "Hizb ut-Tahrir" islâm siyasiy firqasınıñ faaliyetinde qabaatladılar. 2019 senesi ilk yaz ayınıñ 18-nde Rostov-na-Donu Şimaliy-Kavkaz bölgesiniñ arbiy mahkemesi qardaşlar Teymur ve Uzeir Abdullayevlerni 17 ve 13 yılğa üküm etti.
"Hizb ut-Tahrir davası"nıñ birinci Aqmescit gruppası aqqında ne bilemiz
2016 senesi orta küz ayınıñ 2-nde Aqmescit rayonınıñ Kamyanka ve Stroğanivka mikrorayonlarında kütleviy tintüvler keçirildi. Beş adam tutuldı ve Rusiyede yasaq etilgen "Hizb ut-Tahrir" islâm siyasiy firqasınıñ faaliyetinde qabaatlanğan edi.
2019 senesi bozarğan ayda Rostov-na-Donu Cenübiy bölgeniñ arbiy makemesi "Hizb ut-Tahrir davası"nıñ birinci Aqmescit gruppasınıñ mabüslerini: Teymur Abdullayev sert rejimli müstemelekede 17 senege, Uzeyir Abdullayev 13 senege, Rustem İsmailov 14 senege, Ayder Salidenov ve Emil Cemadenov 12 senege maküm etti.
2019 senesi ilk qış ayınıñ 24-nde Rusiye Yuqarı makemesi mabüslerniñ ükümlerini 6 ayğa qısqartıp, deñiştirdi. Böyleliknen, Teymur Abdullayev 16 sene 6 ay apis cezasına ve 1 sene 4 aylıq memuriy nezaret cezasına maküm etildi, Uzeyir Abdullayev 12 sene 6 ayğa, Rustem İsmailov 13 sene 6 ayğa, Emil Cemadenov 11 sene 6 ayğa, Ayder Salidenov 11 sene 6 ayğa apis cezasına maküm etildi.
Hizb ut-Tahrir, islâm siyasiy fırqasıdır. 2003 senesi Rusiyede o, terrorcı bir teşkilât olaraq tanındı, oña bağlı olğan insanlarnı ise taqip etmege başladılar. İştirakçileri, "qanunlarğa qarşı faaliyet"te ve böyle degen "cian hilâfeti"ni yaratmağa ıntılmağa qabaatlanalar. 2014 senesi Qırım işğal etilgen soñ işğalcilerniñ qanunları zapt etilgen Qırımda da qullanılmağa başlandı. Qırımlı musulmanlarnı da Hizb ut-Tahrirge bağlı olmaqta qabaatlamağa başladılar, böylece yarımadanıñ işğaline qarşı olğanı sebebinden qırımtatarlarğa basım arttı.
Telegram, WhatsApp, Facebook, TikTok ve YouTubede Suspilne Qırım haberlerine abune oluñız
