Avropa insan aqları makemesiniñ qararında qayd etilgenine köre, Qırım "makemeleri" qanuniy sayılmay ve olarnıñ "qararları" insan aqlarını boza. Bu, Qırımnıñ işğalli akimiyetiniñ qanunsız olğanını ve onıñ bütün makeme qararlarınıñ uquqiy küçü olmağanını ifadeley.
Ukrain Helsinki insan aqları birliginiñ icra müdiri Oleksandr Pavliçenko bunı bildirdi.
"Bu qarar Qırım makemeleriniñ iç bir şekilde qanuniy olmağanını qayd etip qabul etile. Yani bu, işğalli akimiyetniñ bozuluvıdır. Bu Rusiye Federatsiyasınıñ toprağı olaraq tanılmay", — dep qayd etti o.
Avropa makemesiniñ qararında Qırım sakinleriniñ fikirlerini bildirgenleri içün taqip etilgen davaları baqıldı. Hususan, "Men barışıqqa qol tutam" levhası içün 30 biñ ruble para cezasını alğan Anjelika Kosarevanıñ davası.
"Bu levha içün o, Qırımda maküm etildi ve 30 biñ Rusiye rublesi miqdarında para cezasını aldı", — dep uquq qorçalayıcı añlattı.
Başqa bir adise — talebelerge Rusiyeniñ Ukrainağa qarşı cenkini añlatqanı içün maküm etilgen qırımtatar ocası Suzana Bezaziyeva.
"O, orta mektepte oca edi, o, talebelerge Ukrainada faşistler ve faşizm yoq, ukrain halqı ücümge oğradı, ve Rusiye askerleri tarafından öldürilgenler ve tecavuz etilgenler bar, dep añlata edi", — dep Pavliçenko tarif etti.
Makeme zarar körgenlerge tazminat ödemesi aqqında qarar aldı: Kosarevağa — 5 biñ yevro, Bezayzievge — 8 biñ yevro, em de makeme masrafları.
"Eger maddiy qısım aqqında aytsaq, bu, belki de, eñ müim qısım degil, çünki birinci alğanda makeme qararınen Kosareva hanım Rusiye Federatsiyasından 5 biñ yevro alacaq", — dep uquq qorçalayıcı añlattı.
Aynı zamanda, Rusiye bu qararlarnı yerine ketirmeycegini qayd etti.
"Lâkin, bilgenimiz kibi, bugünki künde Rusiye Avropa makemesiniñ qararlarını ödemey. Em bu davalarda, em de evelki davalarda", — dep Pavliçenko hatırlattı.
Onıñ aytqanına köre, Rusiyede ve işğal etilgen Qırımda insan aqları vaziyeti fenalaşa, repressiyalar ise daa sert ola.
"Rusiye qorqutuv müitini yarata ve bu tek şahıslarğa qarşı yapılğan areketler degil de, böyle büyük müddetler berilgen saylanğan insanlardır", — dep uquq qorçalayıcı qayd etti.
Avropa makemesi, Qırımda Rusiye akimiyeti qanunsız areket etkenini ve taqipke oğrağan Qırım sakinleriniñ tazminat aqqı bar olğanını qayd etti. Amma esas mesele — Rusiyeni bu qararlarnı yerine ketirmege mecbur etmek youdır.
"Avropa makemesiniñ bir qararı Rusiyeni deñiştirmez. Bu añlaşılır, eger de o özü içün ve onıñ qararları adiy degil dep saysa, olarnı tanımaz", — dep Pavliçenko yekünledi.
Hatırlatamız ki, Avropa insan aqları makemesi Rusiyeni söz serbestliginiñ sistematik sıqıştırılmasında ve Ukrainağa qarşı cenkni tenqit etkeni içün insanlarnıñ taqip etilmesinde qabaatlı tanıdı. Makeme ayrıca qayd etti ki, Qırımdaki işğalli makemelerniñ bütün "qararları" qanunsızdır.
Makeme "Novaya gazeta ve başqaları Rusiyege qarşı" davasında müim bir qarar aldı, bu qarar 161 arizanı birleştirdi, olarnıñ arasında üç Ukraina vatandaşı da bar edi. Makeme bir ağızdan tanıdı ki, Rusiye Ukrainağa qarşı cenkte tenqitni bastırmaq içün "arbiyni itibardan tüşürüv" ve "sahte haberler" qanunlarını qullanıp, söz serbestligini bozdı.
Telegram, WhatsApp ve Facebookta Suspilne Qırım haberlerine abune oluñız