Перейти до основного змісту

«Sevmek mümkün olğan yekâne Yalta»: ukrayin Qırımını hatırlatqan Qırımlı qadınnıñ ikâyesi

Ексклюзивно
Göñülli Ğanna Savka. Фото з архіву Ганни Савки

Qırım sakini ve göñülli Ğanna Savka içün onıñ maşinası tuvğan Qırımı aqqında aytmaq içün bir yol oldı. Onda ukrayin timsalleri ve «Yalta» nomerası bar, Ğanna ise onı küreşmege devam etken Qırım parçası olaraq adlandıra.

Ğanna Aluşta, Yalta rayonından kele. Onıñ aytqanına köre, Kıyivniñ yollarında onıñ maşnası diqqatnı celp ete, ve tuvğan şeeriniñ adını añlağan insanlar sıq-sıq Qırım aqqında öz ikâyelerinen paylaşalar. Vatan ile bağını nasıl saqlağanı, balalarnı Qırım sakinleri olaraq nasıl terbiye etkeni ve semetdeşlerine ukrayin yarımadasını nasıl hatırlatqanı aqqında Ğanna Savka Suspilne Qırımğa tarif etti.

Ğanna, onıñ maşnası Qırım aqqında laf etmege sebep olğanını ayta. İnsanlar «Yalta»nı tanıylar ve yarımada ile bağlı öz ikâyelerini hatırlaylar.

«Aqayım maña: "Bilesiñmi, sen ukrayinalılarğa aşıqmaq mümkün olğan yekâne Yaltasıñ"», — dey.

Onıñ aytqanına köre, bazıda böyle körüşüvler Qırım ve şahsiy hatıralar aqqında daa uzun subetlerniñ başlanğıçı ola.

«Meniñ eñ sevgenim — Makdrayvdaki hanım: "O, bilesiñizmi, men birinci kere Yaltağa aşıqtım». Ya da, «men qızımnı Volodımır Dubin lagerine yollay edim». Men bunı eşitmedim. Bu bir de bir ikâyelerniñ katalizatorı ola. Tasavvur etiñiz: bu cenüp, raatlıq, deñiz, balalarnıñ ilk romanları. Ve bu insanlarnıñ eñ sevimli hatıralarıdır, ve olar bunı siznen paylaşmağa pek seve», — dep hatırlay Qırımlı.

Amma onıñ içün eñ qorqunçlısı — semetdeşlerinen körüşüvler.

«Bizge, Rıbçeden kelgenlerini aytmaq ve quçaqlamaq içün, 20 kilometrlik mesafeni keçken qadın ve anası keldi», — dep añlata Ğanna.

O, bu kibi daa bir körüşüvni hatırlay.

«Aqayım svetofornıñ yanında toqtadı. Avtomobilden çıqıp, pencerege urdı ve: "Men de Qırımdanım" dep qıçırdı. Bizge işaret bereler: "Bekleñiz! Biz mında yerli qadınnen laf etemiz»», — dey o.

Göñülli Ğanna Savka. Фото з архіву Ганни Савки

Ğanna Yalta rayonınıñ Aluşta sakinidir. «Yalta» nomerini o, AK arifleri ile Qırım nomeralarını saqlap olamağanından soñ yaptı.

«Bürokratik faciası — AK nomeralarımnıñ ğayıp oluvı, men olarnen çıqıp, işğalde kettim, bir çoq para cezasını töledim. Çünki Qırımda satın alınğan araba, o yerniñ sakini olmağa qarar berdi. Sürekli para cezalarına oğradım. Men onı işğalden alıp çıqtım ve Kyivde bu nomeralarnı coydım. Ve bu menim içün büyük bir facia oldı», — dep hatırlay Ğanna.

Şimdi o, «Yalta»da bütün Ukrayinanı dolaşmağa arzu ete. Ya da, maşinanıñ üstünde 603 biñ 628 kvadrat kilometr yazılğan.

«Çoq az insan bu Ukrayinanıñ halqara sıñırları içinde umumiy tanılğan meydan olğanını bile. Ve bu kederli bir şey. Bunı öz yürüşim dep adlandıram», — dep qayd ete Qırım sakini.

Ğannanıñ aytqanına köre, eñ çoq ukrayin balaları onıñ tuvğan Qırımı aqqında bilmegenleri keder ete.

«Balalar latin urufatını endi bileler, oquy bileler. Olar: "Yal-Ta", dep cevap berdiler. Yalta ne olğanını bilesiñizmi? Mm. Men ise anda oturıp, yüregim qan aqa. Bu bizim kelecegimizdir. Biz topraqlarımıznı qaytarıp aldıq, balalarımız ise olar aqqında iç bir şey bilmey — bu eñ qorqunçlı şey», — dep qayd ete Ğanna.

Göñülli Ğanna Savkanıñ balaları. Фото з архіву Ганни Савки

O, eki balasını Qırımlı olğanlarını añlap yetiştire. Em de cemiyet ayatına balalıqtan kirseteler. Birlikte cenk esirleriniñ azat etilüvine qol tutuv aktsiyalarında iştirak eteler.

«Anamnı sev, botqa aşay, Ukrayinanı sev. Bu, esir alınğan askerler içün. O yerlerde insanlarnı kötekleyler, işkence yapalar ve olarğa aş bermeyler», — dey Ğannanıñ oğlu Davıd.

Qızı Roksola aktsiya içün azırlağan leyvhanıñ manasını añlata.

«Menim levhamda "Dimukrayin tilinden 'ev'« yazılğan. Bu ne demektir? Esirlikte olğan er bir askerni evimizde bekleymiz. Ayı ise evniñ raatlığı demektir», — dep paylaştı o.

Ğanna ukrayin arbiy hızmetçileriniñ bahşışlarını da saqlay, şu cümleden, toylarnı teşkil etmege yardım ete edi.

«Müelliflerim buña vaqıt ayırdılar. Mında ukrayin yüregi, ukrayin Qırımı yırtıldı. Ve üzümler de. Bu menim şevronım», - dey o.

Ukrayin askerlerinden Ğannağa ediye. Фото з архіву Ганни Савки

Ğanna balalarına Ukrayinanıñ Qırımında doğğan yerlerini köstermege istey. Qızı Roksola yarımadada pek küçük edi, ve Davıd Qırım aqqında tek ana-babasından eşitken edi.

Ğanna içün tuvğan yarımada aqqında hatırlav — daima Qırım aqqında aytmaq ve başqalarğa Qırım — ukrayin olğanını hatırlatmaq demektir.

Telegram, WhatsApp, Facebook, TikTok ve YouTubede Suspilne Qırım haberlerine abune oluñız

Bizni Google Haberlerinde oqumaq içün Suspilne Qırımnı saylanğan mevzularda saylañız

Топ дня
Вибір редакції