Arman ayınıñ 9-nda bütün dünyada Halqara tamır halqlar künü qayd etile. Bu künü Qırımtatar Milliy Meclisi halqara teşkilâtlarğa, ükümetke, devlet akimiyet organlarına ve Ukrayina cemiyetine muracaat etip, yarımadanıñ Rusiye tarafından işğali, yekâne tarihiy Vatanı Qırım olğan qırımtatar, qaray ve qırımçaq halqları içün doğrudan-doğru ayat telükesi olğanını qayd etti.
Qırımtatar Milliy Meclisiniñ beyanatında bu aqqında aytıla.
«Rusiye Federatsiyasınıñ Ukrayinağa qarşı 12 yıllıq tecavuzı ve Qırım Muhtar Cumhuriyeti ve Aqyar şeeriniñ muvaqqat işğali qırımtatar, qaray ve qırımçaq halqları içün — Ukrayinanıñ tamır halqları içün, olarnıñ yekâne tarihiy Vatanı — Qırım, Ukrayina devletiniñ mustaqil toprağınıñ ayırılmaz bir parçası olaraq — doğrudan-doğru ayat telükesi yarattı», — dep Mecliste qayd eteler.
Mektüpte qayd etilgenine köre, Qırımda Qırımtatar Milliy Meclisiniñ faaliyetiniñ yasaq etilmesi, siyasiy sebepli taqip ve apis cezaları, muntazam tintüvler, zorbalıqnen ğayıp etüv, faaller, jurnalistler, diniy cemiyetler ve mustaqil matbuat vastalarına basqı, em de RF Silâlı quvetlerine mecburiy çağıruv devam ete.
Rusiye halqara uquq qaidelerini qaba şekilde bozıp, Qırımnıñ demografik, etnik ve medeniy terkibini deñiştirmekte. Yarımadağa Rusiye Federatsiyasınıñ vatandaşları tarafından yapay yerleşüv, qırımtatar ve ukrayin tilleriniñ ruslaştırıluvı ve tolusınen yoq etilüvi, medeniy miras obyektleriniñ saptırılması ve bozulması, topraq ve tabiiy resurslarnıñ qanunsız şekilde zapt etilüvi, cemiyetniñ askeriyleştirüvi ve Rusiye imperatorlıq mefküresiniñ zorbalıqnen yerleştirüvi zemaneviy müstemleke ekspansiyasınıñ açıq-aydın ifadesidir. Canları içün açıq telüke, repressiv basqı ve erkeklerniñ işğalci ordularğa mecburen celp etilüvi biñlernen qırımtatarnı Vatanını terk etmege mecbur ete, — dep beyanatta aytıla.
Böyle şaraitlerde qırımtatar halqınıñ tili, medeniyeti, tarihiy hatırası, insan küçü, milliy institutları ve siyasiy subyektivliginiñ saqlanuvı tek insan aqlarını qorçalav meselesi degil, tamır halqınıñ fizikiy ve milliy sağ qalması meselesi ola. Qırımtatar Milliy Meclisi qayd ete ki, Qırımnıñ bütünley işğalden qurtarıluvı ve Ukrayinanıñ halqara seviyede tanılğan sıñırlarında topraq bütünliginiñ ğayrıdan tiklenmesi Ukrayinanıñ tamır halqlarınıñ kelecegi ve saqlanuvınıñ esas şartıdır.
Dünya tamır halqlarınıñ halqara kününde Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi:
devletler ve halqara teşkilâtlar — işğal etilgen Qırımda Rusiye Federatsiyasınıñ cinayetleriniñ kerekli şekilde qayd etilmesini temin etsinler, onıñ demografik ve medeniy qurulışını deñiştirmek ıntıluvlarına qarşılıq köstersinler, bütün vatandaş reineleriniñ ve siyasiy mabüslerniñ acele azat etilmesini talap etsinler, tamır halqlarnıñ til ve medeniy özgünliginiñ saqlanmasına yardım etsinler, em de Ukrayinanıñ Qırımnı tez vaqıtta işğalden qurtarması ve qırımtatar halqınıñ bozulğan aqlarını ğayrıdan tiklemesi içün er türlü arbiy, siyasiy ve iqtisadiy yardım köstersinler;
Ukrayina devlet akimiyet organları — «Ukrayinanıñ tamır halqları aqqında» Ukrayina Qanunınıñ tolusınen amelge keçirilmesini, olarnıñ temsil organlarınıñ devlet siyasetiniñ şekillenmesinde kerçek iştirakini ve tamır halqlarnıñ aqlarını ğayrıdan tiklev vazifeleriniñ Qırımnıñ işğalden azat etüv ve reintegratsiyasınıñ devlet Strategiyasına integratsiyasını temin etsin;
Ukrayina ükümeti — ukrayin tamır halqlarınıñ insaniy imkânlarını işğal şaraitlerinde saqlap qalmasına dair sistemli devlet siyasetini ömürge keçirmek, olarnıñ tasil-til saası, medeniyeti, matbuat vastaları, temsiliy institutları ve grajdanlıq cemiyeti institutlarına daimiy destek köstermek;
Ukrayina cemiyeti — Ukrayinanıñ tamır halqlarınen birdemlikni saqlamaq ve olarnıñ öz tarihiy toprağında özgünligini saqlap qalmaq ve inkişaf etmek ğayretlerine qol tutmaq.
Bugün Suspilne Qırım, mütehassıslarnıñ fikrine köre, Ukrayina mesleat, topraq aqları ve temsilcilik mehanizmlerini işlep çıqmaq kerek, dep bildire.
Telegram, WhatsApp, Facebook, TikTok ve YouTubede Suspilne Qırım haberlerine abune oluñız
Bizni Google Haberlerinde oqumaq içün Suspilne Qırımnı saylanğan mevzularda saylañız